„Prjónar koma alveg í staðinn fyrir síma hjá mér.“

Í fallegri íbúð í Kópavogi mæltum við okkur mót við Guðrúnu Böðvarsdóttur ljósmóður, sem flestar okkar þekkja sem Gunnu Bö. Þegar við stöllur gengum inn tók á móti okkur dýrindis ilmur og faðmlag frá Gunnu sem bauð okkur velkomnar á heimili sitt. Okkur var fljótlega boðið upp á heimabakaða hjónabandssælu og rjómabætta mjólk með kaffinu. Framundan var notaleg stund þar sem við fengum að spyrja Gunnu spjörunum úr og fletta í gömlum myndaalbúmum, þótt fáar myndir þar hafi verið af Gunnu sjálfri. „Hvar ert þú?“ spurðum við endurtekið, en þá svaraði hún að bragði;„nú að taka myndirnar!“ og við hlógum allar.

Gunna er ekki þekkt fyrir það að trana sér fram en í lífi okkar sem höfum unnið á fæðingarvaktinni var hún fastur og öruggur punktur í tilveru deildarinnar sem sérstaklega gott var að leita til. Það var því einstakt tækifæri fyrir okkur, ungar ljósmæður, að fá að kynnast Gunnu betur á hennar eigin heimili. Það kemur kannski fáum á óvart að það hafi þurft smá tiltal til að sannfæra Gunnu um að taka þátt í þessum gjörningi, að koma í viðtal við Ljósmæðrablaðið. Gunna hafði nefnilega enga trú á því að það yrði áhugavert fyrir okkur hinar. Annað kom auðvitað í ljós.

Var alltaf planið að verða ljósmóðir?

Já eiginlega, það kom aldrei neitt annað til greina. Þegar maður er alinn upp í sveit þá er hápunkturinn sauðburður á vorin og þá er nánast eðlilegt framhald að spyrja hvort ekki sé hægt að hjálpa konum eins og kindum? Heima var ég alltaf notuð til að hjálpa kindunum því ég var með minnstu hendurnar og átti auðvelt með að vita hvernig allt lá. Ljósmóðirin í sveitinni var líka staðráðin í því að ég ætti að verða ljósmóðir. Við vorum ekki skyldar en vaninn var að þegar hún fór að sitja yfir á Þingeyri þá fór amma að hugsa um heimilið hennar á meðan hún var í burtu, en ljósmóðirin átti sjálf tvö börn. Ljósmæðurnar á þessum tíma gátu verið lengi í burtu, það voru engin vaktaskipti þarna. Maður vissi þess vegna alltaf þegar konur voru að fæða á Þingeyri eða í sveitinni.

Ljósmóðirin tók mig líka einu sinni með sér í fæðingu. Ég var nú kannski ekki að aðstoða beint, en hún spurði konuna hvort hún mætti koma með gest með sér. Konan var að fæða sitt fyrsta barn og það var eins og það væri ekkert sjálfsagðara en að ljósmóðirin hefði með sér gest, ekki voru feðurnir við. Ég var alveg að springa úr spenningi. Þetta var um nótt og í þessari fyrstu yfirsetu sat ég nú bara uppi í aukarúmi og prjónaði. Ljósmóðirin sat á stól við rúmið og hélt við kúluna á konunni, hálfsofandi sjálf, lungað úr nóttinni. Þetta var mónitor þess tíma. Svo bara fæddi hún, alveg vandræðalaust. Ég var 17 ára og mér fannst þetta alveg magnað.

Þú ert þá alin upp í Dýrafirði, hvernig var barnæskan?

Barnæskan mín var flókin en yndisleg. Ég ólst upp í sveit í Dýrafirði. Það er mikill munaður að hafa aðgang að sveit og ég uni mér vel í sveitinni. Ég segi nú alltaf að ég hafi verið fyrirmálslamb föður míns en foreldrar mínir kynntust á Hvanneyri en voru aldrei saman. Ég ólst upp hjá móðurfjölskyldu minni og móðuramma mín er sú sem passaði fyrir ljósmóðurina í sveitinni þegar hún fór í yfirsetur. Mamma vann víða, en kom alltaf heim í Dýrafjörð á veturna og var þá mamma mín en systir hennar sem var barnlaus var einskonar ígildi mömmu á sumrin. Í raun er móðursystir mín ekkert minna mamma mín en mamma mín. Fyrir utan afa og ömmu bjuggu í sveitinni líka bræður mömmu.

Leiðin liggur svo í ljósmæðraskólann, hvernig líkaði þér í náminu?

Þetta voru eiginlega skemmtilegustu ár lífsins, þegar ég var í Ljósmæðraskólanum. Við vorum svakalega góður hópur, ábyggilega eru nú flestir hópar þannig og því er nú líklega haldið að hópunum að líða þannig. Við höfum haldið vel saman, okkar holl, og köllum okkur Ljósmæður Íslands í gamni við hver aðra. Þetta kom til í veislu, þá var það ein hollsystir okkar, sem kallaði okkur það og eftir það festist það við okkur. Við Magga Bjarna kynntumst líka þarna, báðar að vestan, en þekktumst ekki fyrir. Við vorum settar í herbergi saman og höfum eiginlega verið bestu vinkonur frá fyrsta degi og fylgst að í gegnum lífið. Annars vorum við fimmtán í okkar holli sem er með stærri hollum sem hafa útskrifast. Það voru tvær sem voru talsvert eldri en við hinar sem fæddar vorum á árunum 1953–1956 og því um tvítugt þegar við byrjuðum að læra. Ekki að aldursmunurinn hafi skipt máli. Þetta var samt allt annað aldursbil sem tíðkaðist á þessum árum og ólíkt því sem nú er. Í dag eru flestar orðnar fjölskyldukonur þegar þær koma í ljósmæðranámið.

Ég, sem alin er upp í heimavistarskólum, mér fannst mjög gaman að vera komin þarna aftur á vistina. Við vorum með síðustu hollunum á heimavist og það var mikið fjör hjá okkur. Við héldum upp á allt og það voru rosa partí í hvert skipti sem við kláruðum eitthvað. Árshátíðin var til dæmis stór viðburður og í eitt sinn var hún haldin uppi í skíðaskála. Það er líka mjög eftirminnilegt þegar við létum ekki okkar eftir liggja á 1. maí og fórum í kröfugöngu. Við strunsuðum niður Laugaveginn með spjöldin okkar á lofti: „Fleiri fæðingar“ og „Ljósmæðraskóli Íslands: höldum heimavistinni og félagslegri stöðu“. Þessi ár eru því mjög minnisstæð og fjörug.

Hvað tók svo við eftir útskrift?

Við útskrifuðumst um mánaðamótin september/ október árið 1978. Eftir útskrift fer ég til Vestmanna-eyja fram að jólum. Það vantaði ljósmóður í Eyjar og við fórum tvær. Hin ljósmóðirin varð eftir en ég ákvað að fara í Nýja Hjúkrunarskólann eftir áramót. Skólinn bauð þá upp á sérnám fyrir ljósmæður sem vildu hjúkrunarmenntun, auk þess að boðið var upp á sérhæft nám fyrir hjúkrunarfræðinga í svæfingum, skurðhjúkrun og geðhjúkrun. Við fórum fjórar úr mínu holli en þetta nám var styttra en að taka allt hjúkrunar-námið í Hjúkrunarskólanum. Maður hafði gott af þessu, að læra hjúkrun. Sérstaklega þegar maður fer út á land og það voru auðvitað miklu fleiri ljósmæður þá sem fóru út á land og stöðurnar úti á landi margt um fleiri. Ég fór einmitt beint vestur þegar ég kláraði hjúkrun, til Bolungarvíkur.

Var sem sagt fæðingarstaður í Bolungarvík þá eða hvernig var starfsemin þar?

Já, það voru fæðingar í Bolungarvík á þessum árum. Það var stofa í kjallaranum á dvalarheimilinu, upp-hafið og endirinn ef svo má segja. Gamla fólkið var svo rosalega spennt fyrir þessu – að barn væri að fæðast. Ég man til dæmis eftir einni konu sem settist á stól við hurðina á fæðingarstofunni og bara sat þar þangað til barnið fæddist. Hún sat og sat þarna á stólnum og beið spennt.

Það voru mest sextán fæðingar eitt árið í Bolungarvík á meðan ég var þar. Í raun var ég ein með þessar fæðingar, fyrir utan heimilislækninn, en það var alltaf læknir á Ísafirði. Þar á milli er samt Ós-hlíðin og ef það var grenjandi rigning eða óveður og maður var með konu í fæðingu þá hugsaði maður oft „hvernig ætli Óshlíðin sé?“ Ég held hins vegar að ég hafi bara einu sinni farið með konu þangað inn eftir.

Ég var í Bolungarvík í fjögur ár en þetta er rosaleg binding. Ég er ekki viss um að ég hefði nennt að búa við það að vera á vakt allan ársins hring. Ég kunni samt mjög vel við mig þarna og þetta var skemmtilegt tímabil. Þegar konurnar komu í fæðingu þá þekkti maður þær svo vel. Þær voru orðnar kunningjakonur manns eftir heila meðgöngu.

Konurnar höfðu sem sagt gott aðgengi að þér, hvernig fannst þér það?

Þær höfðu auðvitað gott aðgengi en þær voru ekki mikið að hringja. Þetta var ekki eins og núna þar sem konur eru að koma mörgum sinnum áður en þær eru komnar í fæðingu. Ég bara man varla eftir því að kona hafi komið og ekki verið í fæðingu.

Hver heldur þú að ástæðan sé fyrir því?

Ég hugsa að verkjaþröskuldurinn sé eitthvað lægri núna en hann var. Ég held líka að fólki finnist miklu meira hættuatriði að fæða núna heldur en á þessum árum. Hérna áður fyrr var eins eðlilegt að fæða barn eins og það er að búa það til, en mér finnst hafa orðið verulegur viðsnúningur á því viðhorfi.

Varst þú með námskeið eða sagðir þú fjölskyldum til um hvenær eða hvað ætti að gera þegar fæðingin færi af stað?

Nei, ég var ekki með nein sérstök námskeið. Við bara sátum og spjölluðum en það var líka nægur tími til að tala við konur þá. Það voru ekki svo margar konur sem komu í mæðraskoðun og í hvert skipti gat maður bara setið og malað með konunni. Þegar fæðingin fór svo af stað gekk lífið bara áfram sinn vanagang. Þetta gekk allt svo vel en það var líka eins og til dæmis í Björkinni núna, það voru ákveðin viðmið sem við fórum eftir. Þetta voru bara heilbrigðar konur sem fengu að fæða í Bolungarvík.

Ég fékk reyndar eina sitjandafæðingu þegar ég var þar. Það var kona sem var að fæða í fjórða sinn og hún vildi alls ekki fara suður og þeir vildu ekki taka á móti sitjanda á Ísafirði. Svo ég sat í súpunni. Þessi kona fór í grindarmælingar og sónarskoðanir þar sem kom í ljós að þetta ætti að vera lítill krakki og hún sjálf með stóra grind. Við áttum því gott spjall og þetta var vel undirbúin fæðing hjá okkur. Auðvitað var þetta sameiginleg ákvörðun og heimilislæknirinn í Bolungarvík var með líka og studdi okkur. Ég hugsaði með mér að hún hlyti að geta fætt lítið kríli eftir að hafa fætt áður stóra krakka. Svo kemur hún í fæðingu með sitjandann sinn og fæðir hann bara ljúflega, en þetta var 16 marka krakki. Mér leist nú ekki alveg á þetta, þegar þessi bollurass og feitu læri létu sjá sig á grindarbotninum.

Hvert fórst þú svo eftir dvölina í Bolungarvík?

Ég fór suður að þessum fjórum árum liðnum. Ég var fyrst á kvennadeildinni í níu ár áður en ég fór aftur í fæðingar á fæðingardeildina. Ætli það sé ekki álíka starfsemi á kvennadeildinni núna og var á þessum árum, almennar kvenlækningar og svo krabba-meinslækningar. Ég man nú ekki alveg af hverju ég fór frekar þangað, en ekki beint á fæðingar-deildina en ætli það hafi nokkuð verið laus staða þar á þessum tíma.

Árið 1995 átti svo að opna fæðingarheimilið á Eiríksgötu aftur, eftir að allt var tekið þar í gegn og þá þurfti náttúrulega ljósmæður á báða staði. Þá fór ég upp á fæðingardeild því þar losnuðu stöður. Fæðingarheimilinu var svo reyndar lokað þá um sumarið, tímabundið vegna sumarleyfa, en það opnaði aldrei aftur eftir það. Það var því bara opið í nokkra mánuði í það skiptið.

Hvenær eignaðist þú börnin þín?

Árið 1980 á ég minn elsta og fer með hann tæplega ársgamlan til Bolungarvíkur. Stelpurnar fæðast svo árin 1987 og 1988. Ein skólasystir mín tók á móti þeim elsta, en svo þekkti maður náttúrlega allar ljósmæðurnar og gat bara valið einhverja af vaktinni þegar stelpurnar fæddust. Það er gaman að segja frá því að strákurinn minn fæddist fyrir tímann í lok nóvember, rétt fyrir próf í hjúkrunarskólanum. Hann var á vökudeild fyrstu vikurnar og ég ákvað að klára bara þessi próf af svo ég ætti þau ekki eftir. Einhvern veginn slumpaðist það sem betur fer. Þegar ég kom svo heim og öll prófin búin í desember var ekkert búið að undirbúa jólin hjá okkur en tengdamamma mín kom með þessa dýrindis lagköku sem mér þótti svo vænt um. Ég baka hana alltaf á aðventunni síðan og hugsa til hennar.

Þú hlýtur að hafa séð miklar breytingar á störfum ljós-mæðra síðan þú útskrifaðist. Þegar þú hugsar til baka getur þú komið með dæmi um eitthvað sem tíðkast alls ekki lengur en var sjálfsagður hlutur þá?

Ég hef sko aldeilis fengið að vera með pípuna og bekkenin og þvegið konunum við rúmin. Ég held að fyrsti mónitorinn hafi komið þegar við vorum í náminu. Þetta var bara einn mónitor og hann var sáralítið notaður. Við hlustuðum bara með pípu og það var oft mikið bras. Að vísu voru konur léttari á þeim tíma og því grynnra á hjartsláttinn. Allar konur fengu líka bað í rúmi eftir fæðingu, þvegnar hátt og lágt. Þær máttu varla standa upp eftir fæðinguna, sem maður skilur ekki núna.

Gangsetningar voru líka öðruvísi. Í minningunni gátu þær verið rosalegar því eina gangsetningar-aðferðin á þessum tíma var syntocinon-dreypi. Konan fékk stundum dreypi dag eftir dag ef þær voru mjög óhagstæðar, þetta voru svakalegar yfirsetur. Dreypið var hækkað á korters fresti og maður átti að hlusta eftir hverja hækkun. Það voru ekki dropateljarar og maður var orðinn gjörsamlega rangeygður við að telja viðeigandi dropa og loksins þegar maður var búinn að ná dropahraðanum réttum, þá var komið að því að hækka aftur.

Okkur nemunum fannst líka alltaf mjög óþægilegt þegar við mættum á vaktina klukkan sjö, þá áttum við að byrja á því að fara niður á sængur-kvennadeildina og ræsa konurnar í morgunleikfimi. Þá áttu þær að gera grindarbotnsæfingar og fleiri æfingar í rúmunum. Konurnar voru þá kannski nýsofnaðar og börnin farin út á barnastofu og við ljósmæðranemarnir vorum notaðar í þetta. Maður skammaðist sín bara fyrir að þurfa að ræsa konurnar í þessar æfingar og við hlökkuðum allar til að fara á seinna ár, því þá tóku fyrsta árs nemar við leikfiminni.

Það hefur líka mikil breyting orðið á viðveru feðra. Pabbarnir voru aðeins að byrja að vera með í fæðingunum þegar ég byrja að starfa, það var mikil framför. Heimsóknartímanum var líka breytt og fyrst bættist við pabbatími á kvöldin milli klukkan sjö og átta. Áður var heimsóknartími fyrir alla fjölskylduna, bara ættina eins og hún lagði sig um miðjan daginn en svo bættist þessi sér tími við fyrir pabbana á kvöldin.

Annars er pínulítið fyndið að segja frá því að þegar ég var í skólanum og konur voru með farið vatn þá máttu þær ekki fara fram úr og allar notuðu bekken. Allar fengu líka nál, þær voru varla komnar í hús þegar búið var að setja nálar í þær. Svo fer ég vestur í fjögur ár og er þessi níu ár niðri og kem svo upp og þá æða konurnar um gangana nálalausar og vatnslausar. Ég vissi ekki hvað væri að gerast, allt í voða!

Finnast þér flestar breytingar hafa verið til góðs?

Það hefur rosalega margt breyst, flest til batnaðar. Margt má nú segja um mónitorinn en mér fannst það mikið framfaraspor þegar það var hægt að skoða ritin frammi. Það fór svo í taugarnar á mér ef maður var að velta einhverju fyrir sér, manni fannst kannski ritið í lagi, en samt óviss og vildi komast hjá því að gera fólkið hrætt að óþörfu. Að þurfa að rífa ritið af skjánum og fara með það fram eða kalla inn á fæðingarstofuna fullt af fólki. Þannig að mér persónulega fannst miklu þægilegra að geta farið fram og borið ritið undir aðra án of mikils stúss.

Annað sem mér finnst gott, þótt það megi heldur ekki sveiflast of langt í hina áttina, að það var voðalegur gauragangur að láta fæðingarnar ganga hérna í gamla daga. Það var eiginlega sprengt hjá öllum konum ef það var hægt að koma því við. Fæðingin var bara keyrð áfram og svo sett upp dreypi. Það var líka ekki verið að láta þær rembast í tvo tíma. Ef fjölbyrjur voru ekki búnar að fæða eftir hálftíma var bara kippt í krakkann en frumbyrjurnar fengu minnir mig að rembast í klukkutíma.

Eru einhver eftirminnileg atvik í starfi sem þú manst sérstaklega eftir?

Það er eitt skemmtilegt atvik sem mér dettur í hug. Ég hafði tekið á móti hjá hjónum sem ég mundi svo ekkert eftir, ekki frekar en mörgum öðrum. Maður man kannski eftir einu og einu pari og einhverju alveg sérstöku en svona venjulegt fólk rúllar nú frekar í gegn og maður þekkir það ekki endilega aftur úti á götu. En ég er sem sagt að leysa af fyrir vestan þegar hringt er frá heilsugæslu í bænum. Þar er þetta par sem ég tók á móti hjá síðast, og þau óskuðu eftir því að ég tæki á móti hjá þeim aftur. Ég sagðist nú ekki í gegnum tíðina hafa gefið kost á mér að láta ókunnugt fólk hringja í mig vegna þessa. Þau voru samt mjög ákveðin við mig en ég sagðist ekki koma í bæinn fyrr en á föstudag í vikunni á eftir og ítrekaði að ég gæti ekki lofað neinu. Ég kem svo á þessa morgunvakt og þau mæta auðvitað um hádegið í fæðingu og ég tók á móti, var reyndar aðeins fram yfir vaktaskipti því mér fannst þetta fyndið og skemmtilegt.

Sagan er nú ekki öll sögð en þetta gerist þegar DV kom ennþá út. Stuttu síðar var dálkur í DV um föstudaginn þrettánda og spurt hvort fólk teldi hann vera happadag eða hvort honum fylgdi ógæfa. Haldið þið ekki bara að hjónin séu ekki aftur mætt þar og nú að segja frá því að þau hafi eignast tvö börn á sitt hvorum föstudeginum þrettánda og að ég hefði tekið á móti þeim báðum. Ég býst við að í huga þessa fólks hafi föstudagurinn þrettándi boðað gæfu.

Ljósmæðrastarfið er krefjandi og ýmislegt getur komið upp á, hvernig tekst þú á við það?

Ég sagði nú frá því í Legvarpinu líka, en þegar ég kom upp frá kvennadeildinni og fór að vinna á fæðingar-deildinni aftur, þá var þar ljósmóðir sem taldi sig sjá og vita meira en aðrir. Hún fór að tala um það við mig að það fylgi mér kona og sagðist bara ekki skilja í öðru en að ég fyndi fyrir henni því hún stæði svo þétt við hliðina á mér. Ég ákvað að þetta væri systir hennar ömmu, sem var ljósmóðir. Hún lýsti útlitinu svo vel og mér fannst þetta bara vera hún. Eftir þetta, ef það var eitthvað sem var ekki þægilegt, þá hugsaði ég oft til hennar. Ég fann svo sem ekki fyrir henni, en hugsaði samt skýrt til hennar ef mér fannst eitthvað ekki ganga nógu vel og það hjálpaði mér.

Nú vannst þú svo út starfsævina á fæðingardeildinni/ vaktinni eða í um 30 ár. Hvernig tekst maður á við það að vera svona lengi í fæðingum og í vaktavinnu?

Mér fannst það bara fínt og ég kvartaði aldrei yfir þessum næturvöktum. Ég var á næturvöktum alveg þangað til ég hætti að vinna. Ég hafði alltaf svolítið gaman af þessari stemningu sem er á næturnar. Það er meiri friður yfir vaktinni og önnur stemning í hópnum, einhvers konar galsi.

Með þá miklu reynslu sem þú hefur sem ljósmóðir, hvað finnst þér skipta máli að allar ljósmæður hafi?

Ætli ég hugsi ekki ósjálfrátt til ljósmóðurinnar gömlu fyrir vestan, sem lagði höndina á kúluna til að meta hvað var að gerast. Hún var ekkert að hlusta á hálf-tíma- eða klukkutímafresti. Hún fann það bara sjálf að krakkinn var að hreyfa sig, hvernig hríðarnar þróuðust og konan fór yfir í rembing. Yfirsetan er því klárlega lykillinn að ljósmóðurstarfinu og nærveran.

Nú eru tvö ár síðan þú hættir að vinna, hvað tók við hjá þér eftir að ljósmóðurstarfinu lauk?

Ég er alltaf með einhverja handavinnu með mér, en svo er það fjölskyldan og hestarnir mínir dásamlegu. Við hjónin vorum saman í hestamennskunni og eftir að maðurinn minn féll frá varð mikil breyting á því, en ég hef haldið áfram. Mér finnst heilun að fara upp í hesthús. Það er kannski enginn hestur í húsinu, en samt get ég farið þangað, sest við borðið og lagt kapal. Og núna er ég líka með dún að vestan sem þarf að grófhreinsa sem ég dunda mér við uppi í hesthúsi. Stelpan mín tók líka kerrupróf, ekki að ég sé ekki með kerrupróf, en mér finnst betra að aðrir sjái um það. Við fjölskyldan fengum okkur betri bíl og erum nú sjálfbjarga með þetta. Dætur mínar báðar eru með mér í þessu en þær eiga svo sem börn og nóg að gera hjá þeim á mörgum vígstöðvum. Það er mannbætandi að eiga dýr. Ég segi að það er alltaf svo gaman að koma upp í hesthús því hestarnir eru svo glaðir að sjá mann. Þegar maður var með unglinga þá tók stundum á móti manni meiri leiðindin, ekkert í ísskápnum og fötin óhrein, en hestarnir fagna manni alltaf, segir Gunna hlæjandi.

Það er greinilegt að handavinna er stór partur af lífi þínu. Það sést vel þegar við lítum í kringum okkur hér heima hjá þér, þar sem hin ýmsu handavinnuverkefni leynast. lærðir þú ung að gera handavinnu?

Já, amma var alveg rosaleg handavinnukona og hún lagði eiginlega aldrei frá sér prjónana. Maður sá hana aldrei gera ekki neitt. Ég lærði hjá henni að prjóna, hekla, sauma út og gera allar kúnstir. Ég verð eins og hún, ef hún fór á milli bæja þó það væri bara til að skreppa, þá var hún alltaf með poka með sér með prjónunum. Það versta sem ég veit, er að vera einhvers staðar og hafa ekkert, ekki krossgátu eða prjóna eða neitt.

Er eitthvað verkefni sem þú hefur gert sem stendur upp úr?

Nei, handavinnuverkefnin eru svo mörg. Eitthvað verður að gera við allt þetta dót sem maður framleiðir svo ég gekk í handverksfélag vestur í Dýrafirði. Ég prjóna, sauma eða geri bara eitthvað sem mér dettur í hug yfir veturinn og svo sel ég þau í handverkshúsinu á Þingeyri á sumrin. Markaðurinn er í sjarmerandi húsi sem er eldgamalt og það passar svo vel fyrir þetta. Mér finnst þetta með betri handverkshúsum sem maður kemur í.

Er ekki erfitt að láta afraksturinn frá sér?

Nei, þegar maður er alltaf að verður maður að láta þau frá sér. Ekki getur maður safnað þessu hér heima, en ef það er eitthvað betra en annað, þá á ég það stundum sjálf.

Hverju ertu að vinna að núna?

Ég prjóna og ég hekla og ég sauma út. Mér finnst bútasaumur ekki skemmtilegur, ég hef alveg reynt bútasaum en ég fæ ekkert út úr því. Ég er að sauma út í veggteppi núna. Það er ein ljósmóðir sem gaf mér veggteppi sem ég tek tarnir í. Hún hafði keypt sér teppi, stærðarinnar veggteppi, en svo þegar hún fór að handfjatla það komst hún að því að þetta myndi aldrei ganga. Það var önnur á undan mér sem reyndi að taka þetta að sér, en henni leist heldur ekki á þetta, svo ég tók við þessu (Gunna sýnir okkur risavaxið teppi sem er á lokametrunum og gert með gömlum krosssaumi). Þetta klárast ekkert fyrir jól, ég tek þetta og sauma í viku til hálfan mánuð og svo tek ég mér pásu meðan ég geri eitthvað annað. Ég á svo nóg af verkefnum, ég finn mér alltaf eitthvað.

Það er tilfinning margra, að ljósmæður séu margar flinkar í höndunum og skapandi. Heldur þú að þessi eiginleiki sé ljósmæðrum í blóð borin eða er þetta tilviljun?

Það er nú handverk fólgið í því að vera ljósmóðir og krefst nákvæmni á mörgum sviðum. Til dæmis í að palpera samdrætti, meta útvíkkun og svo auðvitað saumaskapurinn eftir fæðinguna. Ætli þetta sé ekki líka bara pínu smitandi? Á fæðingarvaktinni eru til dæmis margar ofurkonur í handavinnu og það hlýtur að vera smitandi að hafa slíkar manneskjur í kringum sig.

Hvað finnst þér um prjóna og yfirsetu?

Það fer nú eftir aðstæðum. Er fólk sofandi? Maður er nú með sofandi fólk meira og minna í dag. Ég sé nú eiginlega ekkert að því að vera með handavinnu, ekki nema maður sé með einhver risa stykki. Það er gott að hafa eitthvað til að halda sér vakandi og svo er þetta róandi fyrir fólk. Ég held að maður sé allavega meira á staðnum með prjóna en í þessum símum. Prjónar koma alveg í staðinn fyrir síma hjá mér.

Hvaða þýðingu hefur handavinnan fyrir þig?

Fyrir mér er þetta ákveðin heilun að hafa eitthvað að gera. Ég er ekki að ýkja, en ég veit fátt verra en að lenda í bið og hafa ekki neitt.